Cyfrowy paszport produktu dla detergentów: co musi zawierać

Cyfrowy paszport produktu dla żelu do prania musi z mocy prawa zawierać dziewięć grup danych. Wymienia je załącznik VI do nowego rozporządzenia (UE) 2026/405 w sprawie detergentów i środków powierzchniowo czynnych. Większość tych danych już macie: nazwę handlową, adres producenta, wykaz składników. Nowe jest miejsce, w którym będą przechowywane, i to, że od dnia wprowadzenia do obrotu muszą być poprawne dla każdego modelu.
Obowiązek stosuje się od 23 września 2029 r. Zostały prawie trzy lata, ale receptury, etykiety i umowy z importerami zmienia się powoli. Poniżej wyjaśniamy, czego dokładnie wymaga rozporządzenie i od czego można zacząć już teraz.
Kto musi opracować paszport środka do prania lub czyszczenia?
Artykuł 21 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2026/405 nie zostawia wątpliwości: zanim producent wprowadzi do obrotu detergent lub środek powierzchniowo czynny dla użytkownika końcowego, opracowuje dla tego produktu cyfrowy paszport produktu. Rozporządzenie podpisano 11 lutego 2026 r., opublikowano w Dzienniku Urzędowym UE 2 marca 2026 r., a stosuje się je od 23 września 2029 r. (art. 37). Uchyla ono dotychczasowe rozporządzenie (WE) nr 648/2004.
Zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. a) paszport sporządza się dla modelu. Żel do prania w butelce 1,5 l o jednej recepturze ma jeden paszport, a poszczególne butelki nie dostają własnych. Wyjątek dotyczy tylko sytuacji, w której inny akt prawa UE wymaga paszportu na poziomie partii lub pojedynczej sztuki. Wtedy paszport na podstawie rozporządzenia w sprawie detergentów może zostać wydany na tym samym poziomie (ust. 7).
Przepisy obejmują środki do użytku domowego i profesjonalnego, a także środki powierzchniowo czynne, które trafiają do użytkownika końcowego. Środki powierzchniowo czynne sprzedawane wyłącznie między firmami jako surowiec paszportu nie potrzebują. Opracowując paszport, producent przyjmuje na siebie odpowiedzialność za zgodność produktu z rozporządzeniem (art. 21 ust. 9), dlatego nie może przerzucić tego zadania na agencję, która projektuje mu etykiety.
Co musi zawierać paszport detergentu?
Załącznik VI część A do rozporządzenia 2026/405 określa w dziewięciu punktach minimalną zawartość paszportu detergentu. Dużą część tych informacji producent ma już w dokumentacji technicznej. Zebraliśmy je tutaj w pięciu pozycjach:
- nazwa handlowa, niepowtarzalny identyfikator produktu oraz kolorowy obraz opakowania lub etykiety, wystarczająco wyraźny, by dało się rozpoznać model;
- nazwa, adres pocztowy, adres e-mail i numer telefonu producenta, a w stosownych przypadkach także importera lub upoważnionego przedstawiciela, oraz niepowtarzalny identyfikator podmiotu producenta;
- dane referencyjne dostawcy usług w zakresie cyfrowych paszportów produktów, który przechowuje kopię zapasową paszportu, oraz identyfikator produktu umożliwiający identyfikowalność;
- wskazanie, że paszport jest wydawany na wyłączną odpowiedzialność producenta, kod towaru według Nomenklatury scalonej (CN) oraz oświadczenie, że wykazano zgodność z rozporządzeniem;
- pełny wykaz substancji celowo dodanych oraz wszystkich celowo dodanych mikroorganizmów z ich klasyfikacją taksonomiczną (rodzaj, gatunek i szczep).
Najwięcej pracy będzie wymagał wykaz substancji. Ma być pełny, więc składniki z obecnej etykiety nie wystarczą. Trzeba w nim ująć również środki konserwujące przenoszone ze składnikami, czyli te, które trafiają do produktu razem z surowcami, jeżeli podlegają obowiązkowi umieszczenia na etykiecie. Przemysłowe i instytucjonalne detergenty są zwolnione z tego punktu, gdy te same informacje zawiera już karta charakterystyki sporządzona na podstawie REACH. Pozostałe osiem punktów dotyczy ich tak samo jak innych produktów.
Etykieta fizyczna zostaje, a cyfrowa jest dobrowolna
Cyfrowy paszport produktu dla detergentu nie zastępuje etykiety fizycznej. Artykuł 17 rozporządzenia 2026/405 wymaga etykiety na każdym środku sprzedawanym w opakowaniu jednostkowym lub w formie powtórnego napełniania. Na etykiecie konsumenckich detergentów do prania, do automatycznych zmywarek i do powierzchni musi się ponadto znaleźć informacja o dozowaniu.
Niezależnie od paszportu rozporządzenie wprowadza etykietę cyfrową (art. 18 i 19). Nie jest ona obowiązkowa. Jeśli producent się na nią zdecyduje, informacje z etykiety mogą zostać powielone w sieci, a niektóre dane mogą znaleźć się wyłącznie tam. Wymienia je załącznik V część C: zawartość anionowych, kationowych, amfoterycznych i niejonowych środków powierzchniowo czynnych, fosforanów, fosfonianów i mydła. Wszystko, co dotyczy zdrowia, bezpieczeństwa i podstawowych instrukcji stosowania, nadal musi być wydrukowane.
Zgodnie z art. 19 ust. 1 lit. d) etykieta cyfrowa ma być dostępna za pośrednictwem tego samego nośnika danych co paszport. W praktyce na opakowaniu jest jeden kod QR, a za nim paszport i, jeśli istnieje, etykieta cyfrowa. Rozporządzenie wymaga, aby kod był nieusuwalny, widoczny przed zakupem i uzupełniony o oświadczenie „Proszę zeskanować po szczegółowe informacje na temat produktu” lub podobne (art. 21 ust. 4).
Jeżeli opakowanie ma już kod wymagany przez inny akt UE, na przykład przepisy o opakowaniach, drugiego kodu się nie dodaje. Artykuł 21 ust. 5 przewiduje jeden nośnik danych dla wszystkich wymogów.
Środki do powtórnego napełniania i sprzedaż internetowa mają własne zasady
Rozporządzenie w sprawie detergentów wprost reguluje dwa kanały sprzedaży, w których kupujący nie trzyma w ręku oryginalnego opakowania.
Przy powtórnym napełnianiu sprzedawca przekazuje kupującemu etykietę fizyczną i nośnik danych dla każdego napełnianego opakowania (art. 17 ust. 2). Sam kod musi być również obecny w punkcie powtórnego napełniania, o czym mówi art. 21 ust. 4 lit. d). Dla sklepu, który nalewa środki czystości do pojemników klientów, oznacza to drukarkę etykiet przy dozowniku i dane, które zawsze odpowiadają produktowi w zbiorniku.
Przy sprzedaży na odległość oferta pokazuje informacje z etykiety oraz cyfrową kopię nośnika danych lub niepowtarzalny identyfikator produktu (art. 20). Podmiot gospodarczy, który wprowadza środek do obrotu, musi przekazać tę kopię dystrybutorom i internetowym platformom handlowym bezpłatnie, najpóźniej w ciągu 5 dni roboczych od otrzymania prośby (art. 21 ust. 12). Jeśli sprzedajecie przez cudze sklepy internetowe, spodziewajcie się, że ten termin trafi do waszych umów.
Importowane detergenty przechodzą odprawę celną z identyfikatorem z rejestru UE
Każdy paszport detergentu trafia do rejestru UE utworzonego na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/1781 w sprawie ekoprojektu. Przed wprowadzeniem do obrotu podmiot gospodarczy umieszcza w nim niepowtarzalny identyfikator produktu i swój niepowtarzalny identyfikator podmiotu, a rejestr podaje mu w odpowiedzi niepowtarzalny identyfikator rejestracji (art. 24).
Przy środkach przywożonych spoza UE ten identyfikator jest warunkiem odprawy. Organy celne mogą dopuścić towar do obrotu dopiero po sprawdzeniu, czy niepowtarzalny identyfikator rejestracji i kod towaru odpowiadają danym w rejestrze (art. 25 ust. 3). Od 23 września 2029 r. (lub od uruchomienia połączenia, jeśli nastąpi to później) sprawdzenie odbywa się automatycznie przez połączenie rejestru z unijnym systemem jednego okienka w dziedzinie ceł służącym do wymiany świadectw.
Polski importer środków czystości pod marką własną musi więc zadbać o to, żeby paszport istniał, zanim towar dotrze do granicy. Jeśli fabryka jest w Turcji albo w Chinach, umowa powinna rozstrzygać, kto wprowadza dane i kto je później aktualizuje.
Okres przejściowy: towar wyprodukowany według starych zasad nie znika z półek
Rozporządzenie 2026/405 przewiduje okres przejściowy, który łatwo przeoczyć. Artykuł 36 dzieli towar wyprodukowany zgodnie z dotychczasowym rozporządzeniem (WE) nr 648/2004 na dwie grupy.
Środek wprowadzony do obrotu przed 23 września 2029 r. i zgodny z rozporządzeniem (WE) nr 648/2004 może być udostępniany na rynku bez ograniczeń czasowych. Środek wprowadzony do obrotu od tego dnia, ale przed 23 września 2030 r., i nadal zgodny ze starymi przepisami, można sprzedawać do 23 września 2030 r.
Innymi słowy, towar bez paszportu, wprowadzony do obrotu według starych zasad już po starcie nowego systemu, może zostać na półce tylko do 23 września 2030 r. Ten rok daje czas na wyprzedanie zapasów i zużycie starych etykiet, ale modele, które będziecie sprzedawać także w 2031 r., i tak będą potrzebowały paszportu.
Czego jeszcze nie rozstrzygnięto w sprawie paszportu detergentów?
Technicznych szczegółów paszportu detergentów wciąż brakuje. Artykuł 21 ust. 10 rozporządzenia 2026/405 zobowiązuje Komisję do przyjęcia aktu wykonawczego, który określi nośnik danych, jego układ i umiejscowienie, normy, prawa dostępu oraz to, kto jakie dane może wprowadzać i aktualizować. Akt będzie stosowany najwcześniej 18 miesięcy po wejściu w życie. Pod koniec października 2026 r. nie znaleźliśmy opublikowanego projektu.
Treść paszportu określa jednak już samo rozporządzenie. Dlatego można zacząć od trzech rzeczy:
- Spis modeli, które będziecie sprzedawać po wrześniu 2029 r., z recepturą i wszystkimi rynkami, na których będą oferowane. Zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. e) paszport musi być dostępny w języku wymaganym przez każde państwo, w którym środek jest udostępniany na rynku.
- Pełny wykaz substancji dla każdej receptury, łącznie ze środkami konserwującymi przenoszonymi ze składnikami. Dla większości producentów to najdłuższe zadanie, bo wymaga danych od dostawców surowców.
- Decyzja w sprawie etykiety cyfrowej. Jeśli dane o fosforanach i środkach powierzchniowo czynnych mają się znaleźć tylko na etykiecie cyfrowej, zaplanujcie to razem z nowym projektem opakowania.
Przygotowaliśmy też przykładowy paszport żelu do prania, w którym widać, jak wyglądają składniki, dozowanie, zagrożenia i wpis do rejestru: przykładowy paszport środka do prania.
Paszport detergentu to zobowiązanie na 10 lat
Cyfrowy paszport produktu dla detergentu musi być dostępny przez 10 lat od wprowadzenia produktu do obrotu, także w razie niewypłacalności producenta lub zakończenia przez niego działalności w UE. Tak stanowi art. 21 ust. 2 lit. g). Dlatego art. 21 ust. 12 lit. c) wymaga też kopii zapasowej u dostawcy usług w zakresie cyfrowych paszportów produktów.
Ze względu na ten wymóg dostawcę warto wybierać starannie. Platforma DigitalProductPassport publikuje każdy paszport we wszystkich 24 językach urzędowych UE, dane są przechowywane w UE i można je w całości wyeksportować, jeśli zdecydujecie się zmienić system. Ofertę dla tej branży opisaliśmy na stronie rozwiązania dla producentów środków do prania i czyszczenia. Szczegóły samego rozporządzenia znajdziecie na stronie o rozporządzeniu w sprawie detergentów, a jeśli chcecie wspólnie przejrzeć wasze modele, napiszcie do nas.
